تعریف جعل

جعل و تزویر عبارت است از ساختن نوشته یا ساختن مُهر یا امضای اشخاص رسمی یا غیررسمی و خراشیدن یا تراشیدن یا قلم بردن یا الحاق یا محو یا اثبات یا سیاه کردن یا تقدیم یا تأخیر تاریخ سند نسبت به تاریخ حقیقی یا الصاق نوشته ای به نوشتة دیگر یا به کاربردن مهر دیگری بدون اجازه صاحب آن و نظایر این موارد ذکر شده در فوق، می باشد.
باید توجه شود تعریف فوق که در ماده 523 قانون مجازات مصوب 1/2/1392 درج گردیده است مصادیق جعل و تزویر را ارائه نموده است و تعریفی مصداقی نموده است.

جعل سند


هنگامی که جاعل اقدام به تنظیم نوشته ای و برگه ای شبیه برگه و نوشته های اصلی بنماید و در آن سند و نوشته امضایی را به جای صاحب نوشته اصلی نماید و یا مهری بسازد و روی آن برگه ساخته شده بزند و یا سندی و نوشته را مخدوش نماید و کلمه ای از آن یا جمله ای را بتراشد و یا بخراشد که باعث حذف آن نوشته شود و قسمتی از نوشته را سیاه نماید که باعث ناخوانا شدن آن قسمت از سند و نوشته گردد و بخشی از نوشته را پاک کند و نیز نوشته ای را به طریق حرفه ای بر روی سند نوشتة دیگر بچسباند و الصاق نماید و یا اعداد و تاریخ روی سند و نوشته را با اضافه کردن یا حذف قسمتی از اعداد تغییر دهد و یا از مهر اصلی و واقعی شخص با شرکت متعلق به دیگری (بدون اجازه وی ذیل نوشته یا روی سندی بزند و ارائه کند) جعل سند محسوب می شود و پرواضح است که جعل سند شامل اسناد رسمی و عادی می شود.

ارکان جرم جعل


ارکان جرم جعل عبارت است از:
1- رکن مادی: که یعنی باید آن اعمال و افعال که در تعریف جعل و ذکر مصادیق آن به عمل آمد توسط شخص، انجام شود تا رکن مادی تحقق یابد و البته همین رکن مادی شامل فعل و ترک فعل می شود.
2- رکن معنوی: به قصد انجام عمل مجرمانه و آگاهی و هوشیاری در حین انجام جعل تلقی می شود
3- رکن قانونی : که در زمانی که قاضی و دادرس در حال رسیدگی با شکایت اشخاص ذینفع و یا گزارش مرجع انتظامی اداری دولتی مواجه می شود باید تشخیص دهد که عمل انجام شده توسط متهم با مواد قانونی مربوط به جعل در قانون مجازات اسلامی باشد.
4- رکن ضرری: یعنی عمل شخص جاعل باعث ایراد ضرر به شخص یا اشخاص یا جامعه شود.

مجازات جرم جعل و استفاده از سند مجعول


الف- مجازات جعل در اسناد یا نوشته های غیررسمی: طبق ماده 536 قانون مجازات اسلامی اسلامی مصوب 1392 جعل یا تزویر اسناد یا نوشته های غیررسمی و یا با علم به جعل و تزویر آن اسناد استفاده کند، علاوه بر جبران خسارت به حبس از 6 ماه تا 2 سال یا به سه تا دوازده میلیون ریال جزای نقدی محکوم خواهد شد.
ب- جعل و استعمال اسناد مجعول رسمی:
1 - طبق ماده 525 ق.م.ا.1392 ، جعل احکام یا امضاء یا مهر یا دستخط معادل اول رئیس جمهوری یا وزراء یا مهر یا امضای اعضای شورای نگهبان یا نمایندگان مجلس یا مجلس خبرگان یا قضات یا یکی از رؤسا یا کارمندان و مسئولین دولتی از حیث مقام رسمی آنان و جعل مهر یا تمبر و علامت شرکت یا مؤسسات یا ادارات دولتی یا نهادهای انقلاب اسلامی و جعل منگنه با علامت تعیین عیار طلا یا نقره و یا جعل و استفاده از اسکناس رایج داخل یا خارجی یا اسناد بانکی مانند برات قبول شده از طرف بانک یا چک های صادره از طرف بانک ها و سایر اسناد تعهد آور بانک.
2- طبق ماده 526 ق.م.ا. 1392 ، هرکس اسکناس رایج داخلی یا خارجی یا اسناد بانکی، اوراق بهادار یا حواله های صادره از خزانه را به قصد اخلال در وضع پولی یا بانک یا اقتصادی یا بر هم زدن نظام کشور جعل یا وارد کشور کند یا با علم به جعل استفاده کند . اگر مفسد و محارب شناخته شود، به 5 تا 20 سال حبس محکوم می شود.
3 - جعل مدارک اشتغال به تحصیل یا فارغ التحصیلی یا تائیدیه یا ریز نمرات تحصیلی دانشگاه ها و مؤسسات آموزش عالی داخل یا خارج از کشور یا ارزش نامه های تحصیلات خارج را جعل کند یا با علم به جعل بودن استفاده کند علاوه بر جبران خسارت به حبس از 1 تا 3 سال محکوم می شود.
4 - هر کسی مهر یا منگنه یا علامت یکی از ادارات و مؤسسات و نهادهای عمومی غیردولتی مانند شهرداری را جعل کند یا با علم به جعل استعمال رکن آن به 6 ماه تا 3 سال حبس محکوم می شود .
5 - هرکس شخصاً یا توسط دیگری برای معافیت خود یا شخص دیگری از خدمت دولت یا نظام وظیفه و برای تقدیم به دادگاه گواهی پزشکی به اسم طبیب جعل کند به حبس از 6 ماه تا 1 سال یا 3 تا 6 میلیون ریال جزای نقدی محکوم می شود.
6 - اگر پزشک تصدیقنامه برخلاف واقع درباره شخص برای معافیت از خدمت در ادارات رسمی یا نظام وظیفه برای تقدیم به مراجع قضائی بدهد به حبس از 6 ماه تا 2 سال و یا به 3 تا 12 میلیون ریال جزای نقدی محکوم می شود.
7 - اگر کسی به جای دیگری در آزمون ها اعم از کنکور ورودی دانشگاه ها ، دانش سراها، مراکز تربیت معلم، اعزام به خارج یا امتحان داخلی نهایی واحدهای مزبور یا امتحانات دبیرستانها ، مدارس راهنمایی و هنرستان و غیره در جلسه امتحانات شرکت کند حسب مورد مرتکب و داوطلب علاوه بر مجازات اداری و انتظامی ، به دویست هزار ریال تا یک میلیون ریال جزای نقدی محکوم خواهد شد.
مجازات شروع به جعل و تزویر طبق ماده 542 ق.م.ا تعیین شده است.

مدارک لازم برای طرح دعوای جرم جعل


برای اینکه دادسرا برای شروع رسیدگی مجاب گردد و شکواییه را به قاضی جهت رسیدگی و تحقیقات ارجاع دهد لازم است که:
اولا اصل مدرک و سند جعلی ارائه شود تا در خصوص آن کارشناسی لازم با دستور مناسب بازپرس انجام شود.
ثانیا اطلاعات لازم در خصوص هویت مرتکب جعل و آدرس و مشخصات وی را به دادسرا اعلام کند.

در صورتیکه نیاز به مشاوره دارید میتوانید به صورت رایگان مورد حقوقی خود را از طریق تلفن با همکاران ما مطرح کنید و یا در صورت تمایل به مشاوره حضوری با مراجعه به سایت در قسمت قرار مشاوره ، زمان مشاوره خود را ثبت کنید تا همکاران ما در اسرع وقت با شما تماس بگیرند و قرار مشاوره شما را قطعی کنند.
سوالات متداول جعل
اگر کسی در زیر نامه ای که به نام دیگری است با گذاشتن عبارت (از طرف) در مقابل نام او امضای خودش را بگذارد آیا جعل محسوب می شود؟
فقط به صرف اینکه طرف مقابل اختیار امضا کردن نوشته را به او نداده جعل واقع نشده است زیرا هیچ نقص و خدشه ای در خود امضا نیست.
آیا ساختن اثر انگشت جعل محسوب می شود؟
بله، ساختن اثر انگشت نیز جعل محسوب می شود.
آیا سوزاندن یا سیاه کردن سند، جعل محسوب می شود؟
سوزاندن یا سیاه کردن کل یک سند در قالب اتلاف سند قابل رسیدگی است.
اگر یک سند مشترک توسط صاحب سند پاره شود و دیگری تکه های پاره شده را بهم بچسباند و از آن به عنوان سند اصلی استفاده کند آیا جعل محسوب می شود؟
جعل نیست، بلکه میتواند در قالب کلاهبرداری یا شروع به آن قابل پیگیری باشد.
آیا جعل مدارک مؤسسات زبان های خارجی، جعل است؟
جعل عادی محسوب می شود و علاوه بر جبران خسارت وارده شش ماه تا دو سال حبس یا جزای نقدی از سه تا دوازده میلیون ریال دارا می باشد.
آیا صرف ادعای جعل کردن اسنادی که مستند حکم دادگاه است، جهتی برای اعاده دادرسی می باشد؟
خیر، زیرا بند 6 ماده 426 قانون آئین دادرسی مدنی که در مقام بیان جهات اعاده دادرسی است مقرر می دارد ((حکم دادگاه مستند به اسنادی بوده که پس از صدور حکم، جعلی بودن آنها ثابت شده باشد)) بنابراین صرف ادعای جعل کافی نیست و باید جعلی بودن حکم مستند دادگاه به اثبات رسیده باشد.
در پیگیری و طرح شکایت با موضوع ضرب و جرح عمدی متوجه شدم که طرف دعوای من هم شکایتی علیه من مطرح کرده و با مطالعه پرونده متوجه شدم که بدلیل ترک محل وقوع جرم با تهیه گزارشی که قبلا توسط مرجع انتظامی تنظیم شده بود و در مکانی دیگر برای شخص دیگر تنظیم شده بود تغییر نام درخواست کننده و همچنین شماره خبر 110 و استناد به این گزارش اتهاماتی را به من منتسب کرده که همگی کذب است به اضافه ی اینکه برگ اصلی که مرجع انتظامی در پرونده موجود نبوده و نسخه ی کاربنی آن بر خلاف تمامی پرونده ها ثبت شده آیا برای ادعای جعل باید اصل برگه مذکور موجود باشد و اگر ادعای مفقود شدن برگه مطرح شود چه باید کرد ؟
باسلام خدمت شما درخصوص پاسخ پرسش شما؛ در هر ادعایی شاکی باید ادله ای برای اثبات ادعای خود داشته باشد و با توجه به شکایت متقابل طرف شما، مسلماً حضور شهود و مطلعین می تواند ابعاد مبهم قضیه را برای قضات دادسرا روشن نماید علی ایحال درخصوص برگه ای که مفقود شده است نمی توان ادعای جعل مطرح نمود ولیکن اگر اصل برگه نباشد می تواند از عِداد دلایل شاکی و مدعی خارج شود ، هرچند رونوشت کاربنی گزارش مأمورین می تواند مستند نظر قاضی نیز قرار بگیرد. با تشکر، ره جویان عدالت
با سلام. شخصی یک نسخه کپی از وکالت نامه ای مجهول از دفترخانه اسناد رسمی علیه اینجانب به دادگاه ارائه نموده .وطرح شکایت جعل نموده دادگاه ضمن رسیدگی وبعلت اعلام ننمودن ادرس اینجانب رسیدگی وحکم به ده ماه حبس غیابی صادر مینمایند .پس از صدور حکم شاکی با دریافت برگه جلب مراجعه وضمن دستگیری اینجانب به شعبه مربوطه هدایت میشوم وبا گذاشتن وثیقه اذاد میگردم.با توجه به حق واخاهی در وقت رسیدگی حاضر وبا ارائه مدارک واسناد به دادگاه اثبات گردید وحکم برائت برای اینجانب صادر شد.سوالم از حضرت عالی.با توجه به زمان درخواست تجدید نظرخاهی .ایا اینجانب با علم ویقین نسبت به اینکه میدانم جعل توسط چه کسی وبدست خط ایشان تمام مطالب مندرج دروکالت نامه ارائه شده به دادگاه انجام گردیده وتوسط همین شخص برگه فوق بشاکی پرونده جهت اقامه دعوا داده شده طرح شکایت نمایم.شکایت اینجانب با ید چگونه انجام گردد.ایا طبق همان رائ برائت درخواست تجدید نظرخاهی نمایم ودر ان درخواست رسیدگی ومعرفی جاعل اصلی را نمائم .یا جداگانه باید دادخواستی مبنی بر اعاده حیثیت از شاکی پرونده نمایم ودران دادخواست اعلام نمایم جاعل را.. وایا اصلا اینجانب حق شکایت اعاده حیثیت ومعرفی جاعل را دارم یا خیر. با تشکر از شما وهمکاران محترمتان. علیرضا ولی .
باسلام خدمت شما درخصوص پاسخ پرسش شما 1- جعل سند به هرکس تعلق گیرد جاعل و مجازات دارد. 2- استفاده از سند جعلی نیز اگر واقف به جعل باشد آن نیز دارای مجازات است. 3- شما میتوانید بعنوان تهمت و افتراء و اعاده حیثیت طبق ماده 608 قانون مجازات اسلامی (نیز) شکایت داشته و اعاده حیثیت نمائید. باتشکر، ره جویان عدالت
سلام .وعرض ارادت خدمت بزرگواران توسط شخصی برای مدتی ملک مسکونی در اختیار واستفاده خود وخانواده اش قرار دادم.بدون هیچ گونه قراردادی اعم از اجاره یا ....پس از مدتی نیاز به ان منزل پیدا نمودم واز ایشان درخواست تخلیه ملکم را نمودم وفرجه مناسب نیز دادم .متاسفانه ایشان از تخلیه خوداری نمود لذا ملزم به طرح شکایت در شورای حل اختلاف نموده وطی مراحل قانونی دستور تخلیه وتحویل ملک را دریافت وبه اجرا توسط ان اجرا گداشته شد.ولی متاسفانه شخص مورد نظر از بردن وسایل منزل خود خوداری نمود که این کار توسط مامور اجرا به شخصی صورت جلسه وبعنوان محافظ وسایل سپرده شد.الان از ان تاریخ حدودا دوسال وخرده ای میگدرد وایشان اقدامی برای تحویل وسایل ننموده.وهیچ توجه ای به احصاریه های مامور اجرا جهت تعین وتکلیف وسایل خود نمینماید.با توجه به اینکه وسایل در همان ملک مسکونی توسط امین نگهداری میشود واینجانب نیاز به مکانی که اشعال شده ووسایل انبار گردیده دارم وحافظ نیز قدرت جابجای وانتقال به مکان دیگر را ندارد .ضمن گذشت این مدت طولانی تکلیف وسایل چگونه وایا مرور زمان شامل میشود.وتکلیف حق الزحمه نگهداری وکرایه محل نگهداری چگونه شامل حافظ میشود وایا از فروش وسایل فوق تحت نظر مامور اجرا در صورت عدم مراجعه چگونه میبایست اقدام نمود.؟ ضمن پوزش سوال دومم. همین شخص طی شکایتی از اینجانب با یک نسخه کپی اجاره نامچه شکایتی مطرح نمودن وادای مبلغ ۵۰ ملیون تومان بعنوان قرض الحسنه نموده اند که در زمان وتاریخ اولین جلسه رسیدگی اعلام جعلی بودن ان را به دادگاه نمودم ودرخواست اصل این اجاره نامچه را نمودم ودادگاه طی فرجه ای به ایشان ولی نتوانستن ارائه دهند ودادگاه قرار رد دعوا صادر نمودن.ایشان در زمان قانونی درخواست تجدید نطر نموده پرونده جهت رسیدگی به دادگاه تجدید نطر ارسال ومجددا با دستور دادگاه تجدید نطر پرونده به شعبه بدوی جهت رسیدگی به جعل عودت داده شد .دادگاه کارشناسی معرفی واینجانب جهت خط شناسی احصار شدم که پس از ۲۰ روز نطریه کارشناس مبنی بر امضای ونوشته اجاره نامچه فوق منفی صد درصد بود.. سوالم از حضرت عالی بجز جرم جعلی که انجام گردیده توسط ایشان .ایا اینجانب میتوانم ویا در چه زمانی میتوانم از شخصی که این اجاره نامچه را در دفتر ایشان تنظیم وممهور به مهر مشاور املاک بر روی کپی ارائه شده به دادگاه مبنی بر اینکه اصل این اجاره نامچه در دفتر مشاوره املاک موجود میباشدنمایم..ایا میبایست در همین پرونده به قاضی طی لایحه اعلام ودرخواست احضار ایشان را نمایم.؟یا میبایست طرح شکایتی جدید انجام دهم.استدعا میکنم راهنمای کنید. قبلا از شما ودیگر همکاران بزرگوارتون کمال تشکر وقدر دانی دارم.
باسلام خدمت شما درخصوص پاسخ پرسش شما 1- در رابطه با مطالب و سؤال اول در صورتیکه وجهی برای امین بمنظور نگهداری و حفاظت اموال تعیین شده است و کرایه ای تعلق گیرد. طبق نظر کارشناس میتوانید تأمین دلیل و رقم آن را به استناد مواد 149 تا 155 قانون آئین دادرسی تعیین کنید. 2- با طرح دادخواست بطرفیت صاحب اموال و الزام به پرداخت وجهی که کارشناس تعیین نموده ظرف مهلت قانونی با حکم دادگاه میتوان از طریق مزایده اموال را بفروش رسانید و پس از برداشت مطالبات بقیه را بحساب دادگاه واریز نمود (راهکار تعیین شده قانون) و اما راجع به مطلب دوم: الف- جعل سند و استفاده از سند جعلی جرم و قابل اعمال مجازات است. ب- تهمت و افترا طبق ماده 608 قانون مجازات اسلامی قابل شکایت کیفری مجدد از طریق دادسرا میباشد. با تشکر ره جویان عدالت
با سلام خدمت بزرگواران سوالم در رابطه با سند جعلی میباشد.اولا در چه زمانی میتوان طرح شکایت کیفری ماده ۶۰۸ مجازات اسلامی علیه شخصی که طرح شکایت جعل کذب نموده.وافترا زده .وطبق رای دادگاه برائت برای متهم به جعل صادر گردیده.دومین سوالم ایا من که متهم جعل بوده ورای به برائت برایم صادر گردیده ایا اکنون که دادگاه تصمیم گرفته ورای برائت برای من صادر نموده قانونا من میتوانم علیه شخصی که این جعل را انجام داده با علم ویقین ودرخواست کارشناسی از ایشان به اتهام جعل کننده وعامل تحریک شاکی پرونده با توجه به اینکه وکالت نامه ارائه شده به دادگاه را بنام وکیل مشخصات اینجانب را نوشته وموکل را مشخصات شخصی که علیه اینجانب طرح شکایت نموده بود وشخص جاعل هیچ مشخصه ای از خود در متن وکالت ننوشته وفقط به قصد فریب شاکی وازار وبدنامی خانواده ومحل کسب وزندگی من انجام داده..ایا با توجه به این مواردقانون به من اجازه طرح شکایت علیه ایشان را میدهد وشکایت من مطرح میگردد یا من فقط علیه شخصی که علیه من طرح شکایت کرده میتوانم شکایت طرح کنم
باسلام خدمت شما درخصوص پاسخ پرسش شما 1- جعل سند و استفاده از سند جعلی جرم است و اگر کسی نسبت به جعل به دیگری بدهد و نتواند ثابت کند و حکم برائت متشاکی صادر شود طبق ماده 608 قانون مجازات اسلامی برائت شونده میتواند با حکم برائتی که برایش صادر شده از طریق دادسرا اقامه شکایت کیفری نماید . 2- چنانچه قرائن و شواهدی وجود دارد که دیگری در جعل دست داشته و استفاده از آن سند جعلی را در اختیار دیگری قرار داده است هر دو نفر مُفتری هستند . 3- با توجه به موارد فوق میتوانید اقامه شکایت کیفری نمائید. باتشکر، ره جویان عدالت
ره جویان عدالت

این مجموعه از سال 1370 تحت عنوان گروه وکلای دادگستری ره جویان عدالت فعالیت خود را آغاز نمود. اکنون این گروه از همکاری تعداد زیادی وکلای پایه یک دادگستری با تجربه در زمینه های مختلف بهره مند می باشد. از امتیازات ویژه این گروه تفکیک امور حقوقی در دپارتمانهای مجزا و تکیه بر کار گروهی و تخصصی می باشد.

قرار مشاوره